MAPY SZLAKÓW ON-LINE
Nasza mapa Szlaków Pomorza Zachodniego
Aplikacja szlaków mapa-turystyczna.pl
Mapa umocnień Wału Pomorskiego
Pomorska Droga Świętego Jakuba
Europejski Szlak Gotyku Ceglanego
Szlakiem Mapy Lubinusa
Szlaki Pomorskie
Szlaki Lubelszczyzny
Szlaki Kujawsko-Pomorskie
Szlaki Warmii i Mazur
Szlaki Mazowsza
Szlaki Małopolski
Szlaki Dolnego Śląska
Wschodni Szlak Rowerowy Green Velo
PRZYDATNE MAPY
Ogólnopolska Baza Kolejowa
Archiwum Map Zachodniej Polski
Mapa Lasów Państwowych
Leśny Przewodnik Turystyczny
CIEKAWE LINKI
Architektura Sakralna Pomorza
Architektura Pomorza
Serwis Zabytek.pl
West is the best - przewodnik
Pomniki Poległych z Pomorza Środkowego
Kościoły drewniane w Polsce
Chatki i Bazy Akademickie
PROGNOZA POGODY
Niemiecka pogoda
Burzowo.info
Windy.com
ICM Polska
WSPÓŁPRACA
ZNAJDŹ INTERESUJĄCY CIEBIE PRODUKT LUB USŁUGĘ
R-C-ZKA/ZGL-303, rowerowy szlak czerwony "Leśny Szlak Golczewski", Czarnogłowy-Mechowo, 29,6km - OPI
SPODOBAŁA CI SIĘ MOJA PRACA ?? SKORZYSTAŁEŚ Z MATERIAŁÓW ?? POSTAW MI KAWĘ - https://buycoffee.to/wiking-turystyka . Wspomóż utrzymanie domen, sklepu, serwera na dane ....
Materiały zamieszczone lub zakupione w serwisie można wykorzystywać na ogólnych zasadach wynikających z prawa autorskiego i praw pokrewnych, w tym majątkowych - Regulamin korzystania z danych umieszczonych w serwisie .Jeśli chcesz umieścić widżet z mapką na swojej stronie, skontaktuj się z nami. Przygotujemy kod do wklejenia i wyślemy na mejla.
MIEJSCOWOŚCI, HISTORIA, OBIEKTY I CIEKAWOSTKI NA CZERWONYM SZLAKU ROWEROWYM "LEŚNY SZLAK GOLCZEWSKI", MECHOWO - CZARNOGŁOWY - https://wedrujznami.pl/R-C-ZKA/ZGL-303 .
Warto poświęcić godzinkę, na zwiedzenie Golczewa, ze śladami osadnictwa słowiańskiego z IX wieku. jako grodzisko plemienia Wolinian. Miasto położone jest nad jeziorami Okonie i Szczucze. Nad tym drugim umiejscowiona jest plaża z pomostem. Posiada dobrze rozbudowaną bazę noclegową w formie agroturystyk, kwater prywatnych, czy pola campingowego. Przez miasto przechodzą trzy szlaki piesze oraz jeden rowerowy. Na uwagę zasługuje XVI wieczny kościół pw Świętego Jana Boboli. Świątynia została wybudowana z kamienia polnego w XV stuleciu. Była wielokrotnie przebudowywana, a w 1882 roku, dobudowano do niej 30 metrową wieżę kościelną. Niestety mało zachowało się z dawnego wyposażenia. Z dawnego wyposażenia zachowała się drewniana ambona w stylu manierystyczno-barokowym. Po przeciwnej stronie jest umieszczona miedziana chrzcielnica w stylu neogotyckim z 1886 roku. Przed kościołem znajduje się fura Maryi ustawiona prawdopodobnie na zachowanej części pomnika poświęconego poległym w I wojnie światowej. Kolejną niewątpliwą atrakcją jest wieża zamkowa. Pierwsza wzmianka o zamku pochodzi z 1304 r.. Warownia była siedzibą znacznych rodów rycerskich, biskupów kamieńskich, książąt pomorskich. Niestety do naszych czasów, na wzgórzu zamkowym, dotrwała jedynie wieża wysokości 24 m i część murów obronnych. Zachowana wieża zamkowa poddana została renowacji wraz z rekonstrukcją zwieńczenia w roku 1895 i 1929. Kwadratowy cokół wzniesiony jest z kamienia, a część cylindryczna z cegły z otworami strzelniczymi od wschodu i zachodu. Wieża zwieńczona jest na wysokości około 10 m hełmem ceglanym. Obecnie jest to najwyższa na Pomorzu Zachodnim wieża obronna - 33,6 metra. Znajduje się tam również punkt widokowy na miasto i okalające je jeziora. W mieście znajdziemy jeszcze sporo zabytkowej zabudowy w tym; dworzec kolei wąskotorowe (przez Golczewo przechodziły dwie linie wąskotorowe i szeroki tor używany do ruchu towarowego i pasażerskiego do lat 90-tych), zabudowa mleczarni, pozostałości folwarczne i dworskie, zabytkowe pozostałości cmentarzy; ewangelickiego i żydowskiego, kaplice cmentarne, zabudowa ryglowa z XVIII-XIX w. przy ul. Zwycięstwa, czy też studzienka na podzamczu z rzeźbą żaby w koronie. W Golczewie rośnie 5 drzew uznanych za pomniki przyrody. Na ogródkach działkowych przy ul. Miodowej (działka nr 393) rosną 4 buki czerwone o obwodach od 347 cm do 356 cm. Na cmentarzu niemieckim na działce nr 199 rośnie brzoza brodawkowata o obwodzie 478 cm. Jak widać jest co pozwiedzać i można odkrywać historię miasta. Ciekawostka - jest to pierwsze miasto III RP. Dla przypomnienia to 1 stycznia 1990 roku – nastąpiło nadanie przez I Premiera III Rzeczypospolitej praw miejskich.
- Założenie dworsko-folwarczne, składało się z folwarku, kolonii mieszkalnej i dworu z miniparkiem. Pierwszy folwark we wsi, powstał w 1577 roku, jednak zachowana zabudowa jest ze znaczenie późniejszego okresu. Spora ilość starej zabudowy folwarcznej z XVIII i XIX wieku, została rozebrana jeszcze przed 1945 rokiem. Resztę zniszczeń dopełnił Zakład Rolny PGR. I tak do dnia dzisiejszego zachowała się często współcześnie przebudowana zabudowa z początku XX wieku: obora 1904, druga obora, budynek mieszkalny czworak z budynkiem gospodarczym oraz dwojak. No i oczywiście dwór z pozostałością parku.
- Dwór został wzniesiony prawdopodobnie w miejscu wcześniejszego domu rządcy. Założenie parkowe otaczające rezydencję ukształtowano w latach 1850–1860, co może sugerować, ten fakt. Dokładna data budowy obecnego dworu nie jest znana, jednak na podstawie formy architektonicznej przyjmuje się, że powstał na przełomie XIX i XX wieku jako siedziba rodziny ziemiańskiej Schultze. Pierwotnie budynek posiadał prostszy, bardziej użytkowy charakter. W latach 1920-30 został przebudowany. Drewniany ganek zastąpiono bardziej reprezentacyjnym, murowanym portykiem wspartym na filarach. Nad wejściem ukształtowano wyższą, zaakcentowaną fasadę z trójkątnym ryzalitem, nadającą bryle bardziej pałacowy charakter. W tym samym czasie wprowadzono również lukarny doświetlające poddasze. Dwór jest budynkiem parterowym z użytkowym poddaszem, wzniesionym na planie prostokąta. Posadowiono go na cokole wykonanym z obrobionych kamieni polnych. Od strony frontowej znajduje się wysunięty ganek wejściowy prowadzący do głównego wejścia. Całość przykrywa dach dwuspadowy z naczółkami, w którym umieszczono lukarny. Na archiwalnych fotografiach widoczny jest zadbany podjazd, oraz ogród ozdobny przed elewacją frontową, co podkreśla reprezentacyjny charakter założenia dworskiego. W późniejszym okresie (widocznym na zdjęciach powojennych i z końca XX wieku), zauważalne są uproszczenia detalu architektonicznego oraz stopniowa degradacja budynku. Po 1945 roku majątek znacjonalizowano, a w 1949 roku w dworze umieszczono administrację Zakładu Rolnego PGR. W kolejnych latach budynek pełnił funkcje użytkowe — mieściły się tu zapewne mieszkania pracownicze oraz świetlica. Brak odpowiedniej konserwacji i remontów, doprowadził do stopniowej degradacji obiektu. Z czasem dwór popadł w ruinę i stan ten w dużej mierze utrzymuje się do dziś.
- Park dworski, powstał pomiędzy 1850, a 1860 rokiem. Jest to niewielki teren zielony i rozrzucone drzewa. Obsadzono go głównie grabami, jesionami, klonami, lipą, świerkiem, wiązem i platanem - łącznie 16 gatunków drzew. Największe to lipa 428cm, jesion wyniosły 355cm, cis pospolity 70cm.
- Na północ od wsi, przy dawnej linii kolei wąskotorowej, umiejscowiony jest wiejski cmentarz założony w połowie XIX wieku. Niestety po wojnie cmentarz został zdewastowany i mało co zachowało się z historycznych nagrobków, zaś żeliwne krzyże wycięto na złom. Jest gęsto zakrzewiony. Zachował się cenny starodrzew; dęby i jesiony i średnicach ponad 65 i 50cm, w tym porośnięty bluszczem dąb o ponad 300cm obwodu. Zobaczymy również grobowiec rodowy - niestety nie ma wiedzy do kogo należał. Jeszcze niedawno, za rozwalonymi drzwiami, widać było rozbite trumny, okradzione pewnie po wojnie. Zachowana forma grobowca ma charakter ziemnej krypty grobowej o konstrukcji kamienno-ceglanej, częściowo zagłębionej w terenie. Widoczne wejście ujęte jest w łukowo zamknięty portal, wykonany z dużych bloków kamiennych. Nadproże ma formę masywnego łuku, co wskazuje na prostą, lecz trwałą konstrukcję, typową dla grobowców rodzinnych z XIX wieku. Obiekt datowany na przełom XIX i XX wieku. Po formie budowy - krypta ziemna (półziemianka sepulkralna), należał raczej do bogatej rodziny chłopskiej lub jednego z właścicieli folwarku. Obecnie w stanie ruiny.
- Dwór von Flemmingów, przez wiele stuleci był siedzibą rodową. Był jedną z bukowskich siedzib, trzech linii rodowych. Budowę rozpoczęto w XV wieku, prawdopodobnie w miejscu wcześniejszej budowli - określanej jako Brandhaus (gorzelnia), którą w pocz. XVI w. adaptował na swą siedzibę Henryk von Flemming. Z ówczesnego dworu przetrwały kamienne ściany piwnic oraz prawdopodobnie mury parteru. W kolejnych latach trwały prace nad rozbudową budynku. Następne lata to rozbudowa dworu, aż do wyglądu z XVIII wiecznego obrazu. Pierwotnie dwór posiadał fosę, zlikwidowaną w późniejszym okresie. Obok powstał park dworski, uzupełniający reprezentacyjność siedziby rodowej. Po rozbudowaniu nowego dworu, w XVI wieku, trzy rodziny Flemmingów przeprowadziły się do nowych budynków. Pozostawiły wcześniejsze budowle, które z czasem popadły w ruinę, a w terenie zachowały się jedynie grodziska, z kupkami kamieni i czasem cegieł. W 1759 (1770) i w połowie XIX wieku, dwór był przebudowywany, co spowodowało znaczną zmianę wyglądu budynku. Jest to renesansowa dwukondygnacyjna rezydencja (parter, piętro, poddasze), z oknami ujętymi opaskami, zbudowana na rzucie prostokąta, kryta mansardowym dachem z naczółkami. Na frontowej ścianie, nad wejściem, umiejscowiona jest tablica erekcyjna, z herbami von Flemmingów oraz von Mellin. Czemu dwa herby ?? Na tablicy jest inskrypcja - „W roku 1683 ten dom został wybudowany przez Ernsta Friedricha Fleminga, kammerrata książąt brandenburskich w Hinterpommern i kapitana w Belgardzie, oraz jego ukochaną żonę, Elżbietę Katarzynę Mellin, dziedziczkę Böcke, Martentin i Bentz”. Nie wiadomo dziś czy informacje te odnoszą się do rozbudowy istniejącego obecnie dworu, czy też do wzniesienia innej, nie zachowanej siedziby Flemmingów. Murowany, otynkowany, jest budowlą o kamiennych fundamentach i ścianach piwnic oraz murowanych z cegły i kamienia ścianach wyższych kondygnacji. Wnętrza dwóch dolnych kondygnacji nakryte są sklepieniami - piwnice kolebkowymi, sień parteru - kolebkowymi z lunetami, pozostałe sale parteru - zwierciadlanymi z lunetami. Pomieszczenia I piętra nakrywają masywne stropy z czasów powojennej odbudowy. Otynkowane elewacje frontowa i boczne, podzielone gzymsami kordonowymi, ujęte są narożnym boniowaniem. Środek siedmioosiowej fasady akcentuje silnie rozglifiony, półkoliście zamknięty portal o boniowanym obramieniu. Okna ujęte są tynkowymi opaskami. Ozdobę tylnego pokoju stanowi zrekonstruowany w oparciu o zachowane ślady kominek o wydatnym, profilowanym gzymsie. Duża sala po wschodniej stronie sieni nakryta jest zwierciadlanym sklepieniem podzielonym na dekoracyjne pola - jedno okrągłe pośrodku i dwa kwadratowe po bokach. Układ parteru powtarzają z grubsza sklepione kolebkowo wnętrza piwnic oraz nakryte stropami pomieszczenia piętra. Wyposażenie dworu, niestety znikło w okresie powojennym. Pewnie sporo zabrali ze sobą Flemmingowie. Jednak na pewno nie byli w stanie zabrać wszystkiego. Zaginęły również elementy wyposażenie starej świątyni, eksponowane w pomieszczeniach budynku. Po II wojnie światowej, do 1970 roku, dwór był siedzibą PGR, przedszkole, świetlicy i sklepu. W 1979 r. przekazany został Wojewódzkiej i Miejskiej Bibliotece Publicznej w Szczecinie. Od 1990 roku budynek należy do Książnicy Pomorskiej im. Stanisława Staszica w Szczecinie. Obecnie obiekt jest po kompleksowej modernizacji. We wnętrzu dworu na parterze znalazły się sale reprezentacyjne, na piętrze - składnica książek, a w nowym skrzydle bocznym - pokoje hotelowe. Szkoda że nie został odpowiednio ustylizowany. Bo mógł imitować oficynę dworską.
- Relikty pomorskiego zamku rycerskiego, von Plötz w Buku (cały czas trwają spory), znajdują się na południe od dzisiejszego dworu. W przekazach znajdujemy informację o pierwszym zamku który powstał w połowie XIII wieku. Prawdopodobnie powstał w miejscu wcześniejszego pomorskiego grodu stożkowatego. Pomorski ród rycerski von Plötz, wykorzystywał go jako siedzibę rodową, do około 1380 roku. W XIV wieku, zamek został przejęty, przez pojawiający się w Buku, pomorski ród rycerski von Flemming. Ostatnią wzmiankę o „starym zamku” znajdujemy w dokumentach z 1587 roku. Prawdopodobnie obiekt mógł być jeszcze po tej dacie wykorzystywany. Ostatecznie w XVII w. popadł w ruinę. Zamek wzniesiono na wierzchołku owalnego pagórka, tzw. drumlinu, którego wysokość dochodzi do 7 metrów. Obecnie otaczają go z czterech stron podmokłe łąki, które są pozostałością po płytkim jeziorze, o nieregularnym kształcie. Wyniesienie, na którym znajduje się stanowisko tworzyło wąskie pasmo lądu, wcinające się w dawne jezioro i dzielące je na dwie części. Było to miejsce o dużych walorach obronnych i obserwacyjnych. Na wyrównanym wzniesieniu, na wysokości około 7 metrów, wybudowano zamek rycerski o wymiarach 25x37. Wybudowano go głównie z kamieni, oraz sporadycznie (W późniejszym okresie) cegieł. Całość otoczono murem o grubości około 2 metrów. W murze umiejscowiono dwie bramy, północną (główny wjazd) i południową (wjazd na podzamcze). W obrębie murów znajdowała się wieża mieszkalna z wjazdem bramnym i budynek mieszkalny. Do dzisiaj znajdziemy większe zagęszczenie kamieni w ich miejscach. Zamek otoczono systemem obronnym. Od północy, gdzie był główny wjazd do zamku, zbudowano trzy wały obronne z mokrymi fosami, które kończyły się na podmokłych terenach. Wzgórze zamkowe, otaczała szeroka na 12 metrów i głęboka na około 2 metry mokra fosa. Jeśli chodzi o podzamcze, połączone było ono z zamkiem mostem, nad fosą. Znajdowało się po południowej stronie założenia, na wyniesieniu, całkowicie otoczone wodą/bagnem. Jego brzegi, wzmocniono kamieniami. Otoczony był pewnie palisadą, jednak w środku znajdują się relikty kamiennej budowli.
- Relikty pomorskiego zamku rycerskiego von Flemming, znajdują się na zachód od obecnego dworu, na skraju założenia parkowego. Jako właściciele pojawili się w drugiej połowie XIV wieku, możliwe że krótko wspólnie żyli w miejscowości, z rodem von Plötz. Ród należał do tzw. szlachty zamkowej - Na terenie ówczesnego Księstwa Zachodniopomorskiego tylko osiem rodzin szlacheckich posiadało ten przywilej. Nadanie to, prócz pozwolenia na budowę i posiadanie zamków, dawało pewne uprawnienia sądownicze. Stawiało to Flemmingów w uprzywilejowanej pozycji względem innych rodów szlacheckich. O dużym znaczeniu miejscowości Buk, dla członków tego rodu, może świadczyć używanie przez nich tytułu „pan na Buku”. Jedna z rodzin rodu Flemmingów, zbudowała na siedzibę drugi zamek w Buku. Zbudowano go na sztucznie usypanym wzniesieniu, na planie czworokąta. Początkowo budowla była kamienna, zaś wyższe partie murów obronnych zbudowano z cegły. Wał na którym zbudowano mur o grubości do 1,35 metra, posiada strome stoki o wysokości do 3 metrów. Najlepiej zachowana jest południowa część obwarowań, zaś północna jest wyraźnie wypłycona. Na powierzchni nasypów ziemnych widnieją pozostałości płaszcza kamiennego. W południowo - wschodnim narożniku obwałowań istnieje dwumetrowa przerwa. Prawdopodobnie jest to przejazd bramny. Ponadto, na północy stanowiska znajduje się półtorametrowej wysokości zewnętrzne pasmo wału, o długości dochodzącej do 30 metrów. Całość obiektu okala fosa, której głębokość miejscowo dochodzi do dwóch, zaś szerokość do pięciu metrów. W centralnym punkcie majdanu, znajdował się częściowo murowany, z górnymi partiami szachulcowymi, budynek mieszkalny. Od południowego wschodu, znajdowała się brama wjazdowa. Z czasem, w założeniu obronnym wykształcił się folwark; browar, obora, mała i duża stodoła oraz owczarnia. Dzisiaj znajdziemy głównie elementy ziemne założenia obronnego. Na dziedzińcu, oprócz kamieni, widać fragmenty ceglanych ścian. Nie ma informacji, do kiedy Flemmingowie wykorzystywali zamek jako siedzibę. Ale zabudowa folwarczna wokół niego, jak i same ruiny, zostały rozebrane dopiero w połowie XIX wieku. Pewne jest, że trzy linie rodowe, zamieszkały w nowym dworze obronnym - dzisiejszym dworze w Buku.
- Park dworski w Buku, powstał na powierzchni 9 hektarów, po zakończeniu budowy głównej rezydencji rodowej von Flemmingów. Początkowo był to renesansowy ogród użytkowy, pomiędzy murami dworu a fosą, oraz małe nasadzenia pojedyncze i grupowe wokół dworu. Dzisiejszy park został założony w XVIII wieku. W 1759 roku zlikwidowano fosę i rozpoczęto nasadzenia parku w stylu francuskim. o układzie osiowym. Do dziś pozostały z niego jedynie szpalery grabowe i kasztanowce. W połowie XIX wieku, park dworski został przeprojektowany na park krajobrazowy w stylu angielskim. Zbudowano szereg alei spacerowych, polan parkowych oraz staw. Niestety po 1945 roku, nie dbano o stan drzew oraz sam park, przez co zdziczał, zanikły aleje parkowe oraz zniszczona została infrastruktura parkowa. Jednak przyrodniczo, park jest bardzo cennym zabytkiem. Na terenie parku, umiejscowionych jest ponad 41 pomników przyrody !! Są to: dęby szypułkowe – 30 okazów o obwodach w pierśnicy od 300 do 540 cm, buki pospolite – 5 okazów o obwodach od 300 do 340 cm, lipy drobnolistne – 3 okazy o obwodach od 300 do 540 cm, olsza czarna o obwodzie 280 cm, klon jawor o obwodzie 280 cm, świerk pospolity o obwodzie 200 cm. Poza tym w parku licznie występują klony jawory, kasztanowce zwyczajne oraz graby pospolite tworzące aleje. Charakterystycznym elementem kompozycji parku jest krąg utworzony z ośmiu drzew lipy drobnolistnej rosnących w środkowej części parku. Do parku od strony zachodniej prowadzi licząca 21 drzew aleja jaworowo-dębowa. Jak widać warto poszwendać się po parku o każdej porze roku, pośród melodii drzew, z nawet kilkusetletnią historią.
- W Buku znajdują się relikty aż trzech cmentarzy. Starszy z nich powstał przy kościele już w XVI wieku. Była to dość spora nekropolia, wydzielona z parku dworskiego. Niestety dzisiaj, znajdziemy marne pozostałości historycznych pochówków. A jeszcze w latach 90-tych XX wieku, wymieniano ponad 30 wolnostojących nagrobków (częściowo uszkodzonych) i widać na zdjęciach było żeliwne ogrodzenia miejsc pochowku. Żeliwne krzyże i piękne ogrodzenia poszły na złom, zaś nagrobki od 1945 roku były sukcesywnie dewastowane i rozkradane. Ale zachował się cenny starodrzew, głównie dębowy, ze średnicami drzew nawet ponad 135 cm. Znajdziemy tu również świerki, wiązy i kasztanowce o średnicach ponad 70 cm. Drugi cmentarz powstał na wschód od Buku już na początku XIX wieku (chociaż w dokumentach wskazywana jest również data założenia 1920). Dzisiaj mocno zarośnięty i zdewastowany, rozkopany i okradziony po wojnie. Znajdziemy jeszcze troszkę historycznych miejsc pochówku. Po wojnie dokonano tu ponoć pochówków polskich osadników w tym dzieci, jednak nie zauważyliśmy nagrobków, które przeważnie są jako, tako zadbane i widoczne. Trzeci cmentarz jest najbardziej zapomniany. Umiejscowiony jest w kępie starych drzew, około 100 metrów na wschód od nasypu kolejowego. Nie prowadzi do niego żadna droga. Chociaż jest trudnodostępny, to również został po 1945 roku zdewastowany i rozkradziony. Co ciekawe, nie istnieje na żadnej przedwojennej mapie niemieckiej. Nie jest więc znany czas powstania nekropolii. Są dwie relacje o cmentarzu. Według pierwszej z nich, jest to cmentarz rodowy von Flemmingów. Jednak wiemy, że sporo z nich zostało pochowanych na cmentarzu przykościelnym, lub w krypcie grobowej kościoła. Przy tak znacznym rodzie, raczej powstałoby mauzoleum. Do tego nie ma żadnego zarysu drogi dojazdowej. Więc ta teoria według mnie upada. Bardziej prawdopodobną jest druga relacja, że jest to cmentarz pracowników sezonowych z Buku. Do dzisiaj zachowało się niewiele; rozkopane groby, kilka zniszczonych nagrobków oraz zniszczony obelisk, bez inskrypcji.
- Historia kościoła w Buku Kamieńskim. Pierwszym budynkiem sakralnym była prawdopodobnie niewielka kaplica. W 1595 roku, w rejestrach wspomina się wieżę z dwoma dzwonami. Jeden z nich (mniejszy) pochodził z nieistniejącej już kaplicy. Tym samym można wywnioskować, że pierwszy kościół powstał pod koniec XVI wieku. Na ten sam okres datuje się cmentarz przykościelny. Zgodnie z zasadami kolatorem kościoła była rodzina von Flemming - właściciele Buka. To oni zainicjowali w 1700 roku rozbiórkę kościoła z wieżą i budowę nowej świątyni. W 1714 roku zbudowano nowy kościół ryglowy (tzw. mur pruski) z nową dzwonnicą wieżową. Już 1851 roku, został zamknięty ze względu na zły stan techniczny. Przez pięć lat zbudowano trzecią świątynię, również ryglową, z zewnętrzną drewnianą dzwonnicą wieżową. Plac kościelny i cmentarz otoczono murem kamiennym. Pod ołtarzem nowego kościoła znajdowała się stara kościelna krypta grobowa von Flemmingów. Łącznie było 6 trumien z prochami - najstarsza z 1799 roku. W 1939 roku, została ona zamurowana. Na cmentarzu przykościelnym, były kolejne pochówki "Panów na zamku". Dzisiaj po dawnym, potężnym rodzie, nie ma śladu. Kościół posiadał bogate wyposażenie z okresu XVII-XIX wiek. W oknach witraże z kolejnymi kolatorami świątyni, ołtarz kolumnowy, chrzcielnica, drewniany anioł, konsole do wieńców żałobnych, paterę, obrus, krucyfiks, kielich i pozostałe drobne wyposażenie. Na emporze znajdowały się organy z prospektem organowym. Część wyposażenia kościoła, została w 1939 roku przeniesiona do dworu, gdzie była wyeksponowana. W wieży dzwonnej, znajdowały się trzy stare dzwony z brązu; 1599, 1689 i 1588 (przetopiony w 1900 roku). Po 1945 roku, kościół był nieużytkowany. Jego degradacji na pewno sprzyjał fakt rozkradania go prze ludność i szabrowników. Pewnie w latach 50-60-tych XX wieku został rozebrany. Nic nie wiadomo na temat wyposażenia kościoła. Może spalono go w piecach, a kosztowności ukradziono. Może zgniło wraz z sypiącą się świątynią. A może coś jednak uratowali Flemmingowie, gdy w 1945 roku uciekali do Niemiec. Nie ma również słowa o starych dzwonach. Może trafiły do niemieckiej huty podczas II Wojny Światowej i przetopione, znalazły się w jakimś czołgu. Szkoda świątyni, szkoda wyposażenia, szkoda historii. Dzisiaj, zachował się ledwo widoczny, kamienny fundament oraz rozkopane piwnice. Możliwe że stara krypta grobowa. Zdjęcia, schematy, opis na stronie Białego Grosza - http://historia-zachodniopomorskie.pl/?p=3868 .
- Nieistniejący ryglowy dom zarządcy folwarku w Buku. To kolejna zniszczona po II Wojnie Światowej, jakże cenna architektonicznie, zabytkowa budowla. Mowa o dawnym domy zarządcy folwarku. Budynki folwarczne powstawały od 1595 roku. Dom zarządcy zbudowano około 1696 roku, prawdopodobnie na wcześniejszym budynku - zachowane stare były piwnice z murami. Budynek w konstrukcji ryglowej, zbudowano na wysokim, kamiennym podpiwniczeniu. Choć skromny na zewnątrz, wewnątrz był bogato zdobiony. Różnorodne kształty sklepień, zdobione kolumny i belki stropowe, malowidła na stropach i płycinach schodowych … . Wewnątrz znajdowały się płytki ceramiczne w francuskim stylu empire*. Na gzymsach znajdowały się zdobienia z motywem roślinnym przypominającym liście palmowe. Pod motywem biegł kolorowy fryz przedstawiający liście winorośli. Fryz ten znajdował się między dwiema misami wypełnionymi gruszkami. Nic dziwnego że ten wiekowy budynek, jeszcze przed wojną, uznawany był za jedyny na Pomorzu z taką formą bogactwa. Po 1945 roku, spotkał go taki sam los, jak kościół. Tak cenny budynek nie został zniszczony podczas działań wojennych, ale przez zaniedbania polskich władz. Nie jest znana data rozbiórki. Dzisiaj możemy odnaleźć jedynie ruiny kamiennych fundamentów budynku, zarośnięte krzakami i drzewami. Zdjęcia, schematy, opis na stronie Białego Grosza http://historia-zachodniopomorskie.pl/?p=3818 .
- Cmentarz poewangelicki powstał przy drodze wylotowej do wsi Buk. Nie jest znana data, jednak szacuję na przełom XIX i XX wieku. Część starego cmentarza, jest obecnie wykorzystywana jako cmentarz komunalny. Stara część zawiera sporą ilość miejsc pochowku, jednak są one zdewastowane i rozkopane. Warto kiedyś zebrać pozostałości i utworzyć lapidarium. Charakter cmentarza - leśny i znajdziemy kilka starszych drzew, porośniętych bluszczem.
- Pierwszy wiatrak w Czarnogłowach, wspominany jest w dokumentach z 1628 roku i pewnie był wiatrakiem typu koźlak. Obecny budynek pochodzi z lat 60-70-tych, XIX wieku. Zbudowano go na wzniesieniu, w miejscu wcześniejszych wiatraków. Posiada okrągłą kamienną podstawę o średnicy 10 metrów i grubości murów 86cm. Trzykondygnacyny budynek, zwęża się ku górze. Zbudowany jest z cegły ceramicznej. Funkcjonował w sumie do końca wojny. Po wojnie praktycznie nieużywany, uszkodzony, popadał w ruinę. Zapadł się obrotowy dach i strop. Jeszcze w latach 90-tych, XX wieku, w środku były trzy kamienie młyńskie typu francuskiego i jeden z piaskowca. Dzisiaj możemy zobaczyć jedynie dwie sztuki. Jednak mury są zdrowe i grube, dzięki czemu możemy jeszcze podziwiać ten stary budynek.
- Jezioro Czarnogłowy, a dokładnie trzy jeziora o tej nazwie; Duże, Średnie i Małe, powstały w wyniku naturalnego zalania przez wody gruntowe. W 1968 roku, zamknięto kopalnię i wyłączono pompy odwadniające. I tak stare wyrobiska, zapełniały się wodą tworząc piękne i czyste jeziora. Dziś dawna kopalnia jest unikalnym miejscem dla nurków – pod wodą można zobaczyć tzw. podwodny las (drzewa, których nie wycięto przed zalaniem) oraz fragmenty dawnej infrastruktury wydobywczej. Nad jeziorem, na jego zachodnim brzegu umiejscowiona jest plaża. Jednak z powodu pokopalnianej przeszłości akwenu, trzeba uważać podczas kąpieli.
- Kopalnie w Czarnogłowach i jego okolicach, funkcjonowały już od 1759 roku, wykopując pokłady wapieni do wypalania. Do dziś na zachód od obecnego jeziora, znajdziemy stare, mniejsze lub większe wyrobiska. Jednak największy boom rozpoczął się na początku XX wieku. W 1901 roku nowo założona firma „Pommersche Kalksteinwerke” nabyła od rodziny von Köller z Kantreck ( Łoźnica), prawo do użytkowania 400 akrów w Schwanteshagener Forst, a także posiadłość młyna Schwanteshagen (ob. Świętoszewko). Na tym terenie powstała kopalnia i zakłady wypalania wapna. Produkowano wapno surowe oraz nawozowe. Produkty transportowane były liniami kolejowymi do Rokity, gdzie znajdowała się główna magistrala kolejowa Szczecin-Świnoujście, oraz do portu w Stepnicy. W 1939 r. grunty należące do „Pommersche Kalkwerke G.m.H.” obejmują około 800 hektarów, z czego 300 wykorzystywanych było przez zakład, a reszta gruntów była wykorzystywana w rolnictwie i leśnictwie, jako część gospodarstwa doświadczalnego. Zakłady były największym zakładem produkcji wapna nawozowego w Niemczech. I tak fabryka funkcjonowała do II Wojny Światowej. Podczas II wojny światowej do pracy w zakładach naziści wykorzystywali przymusowych robotników m.in. z Polski, Francji i Rosji. Wycofujący się w 1945 roku Niemcy zalali wyrobisko, jednak urządzenia kopalni nie zostały uszkodzone. Produkcję uruchomiono ponownie w 1947 roku, i zakład działał do 1968 roku. Znajdowały się w nim; dwa szyby kopalniane, cztery parowozownie, cztery silosy na wapno i dwa piece. Dodatkowo znajdowało się tutaj laboratorium. Wyprodukowane surowce transportowano koleją do Rokity. Po zaprzestaniu wydobycia i odwadniania wyrobisk, zostały one ponownie zalane wodami gruntowymi tworząc trzy sztuczne jeziora; Czarnogłowy Duże, Średnie i Małe. I tak stara kopalnia znikła z przestrzeni wsi. Zaś spora część fabryki wapnia i nawozów, została przejęta na fabrykę elementów grzejnych. Przez lata, fabryka niszczała, część budynków była opuszczona, z czasem została rozebrana. Dzisiaj znajdziemy pozostałości hal produkcyjnych i komin z początku XX wieku. W całości zachował się dom dyrektora fabryki, który obecnie jest własnością prywatną. Częściowo został przebudowany. Z ciekawostek kopalnianych. W pokładach wapnia, znajdowano wiele skamielin. Znajdowano tu szczątki gadów morskich - fragmenty szkieletów plezjozaurów i ichiozaurów, amonity i belemity, skamieniałe małże, ślimaki oraz rzadkie okazy koralowców. Część z nich znajdziemy w Muzeum Geologiczne Uniwersytetu Szczecińskiego w Szczecinie. A może Wam uda się znaleźć przyrodniczy artefakt, podczas pobytu nad jeziorem.
- Przełom Rzeki Wołczenicy to rezerwat typu bio- i fizjocenotycznego zajmujący łączną powierzchnię 49,11 ha. Odcinek rzeki Wołczenicy, który znajduje się na jego terenie charakteryzuje się dosyć dużym spadkiem, wieloma zakolami, meandrami oraz starorzeczami. W głównym nurcie Wołczenicy, bardzo często natrafić można na ogromne głazy. Zarówno starorzecza jak i zakola porośnięte są starym lasem łęgowym, w którym występują głównie drzewa liściaste takie jak: wiązy, dęby, jawory i olchy. Z roślin chronionych na terenie tym napotkać można m.in. rokitnika. Jeśli zaś chodzi o zwierzęta to występuje tu wiele gatunków ptaków, w tym ściśle chronione: zimorodki czy zielone dzięcioły. Spotkać tu można również częściowo chronione wydry i bobry europejskie.
Gryficka Kolej Wąskotorowa - Greifenberger Kleinbahnen AG, Gryficka Kolej Wąskotorowa - Greifenberger Kleinbahnen AG, była jedną z najbardziej rozbudowanych wąskotorowych linii kolejowych na Pomorzu. Linia Gryfice - Stepnica port, powstawała w latach 1800-1903 Początkowo miała rozstaw szyn 750cm, jednak szybko zmieniono na 1000cm. Świadczyła przewozy pasażerskie i towarowe. Te drugie głównie do stepnickiego portu. W Czarnogłowach, przystanek kolejowy istniał wpierw kilkaset metrów za mostem na Wołczenicy z odnogą do małej wówczas kopalni i połączona była z linią kolejową Czarnogłowy - Rokita, która powstała w 1911 roku. Ta linia posiadała trzy szyny, umożliwiając przewóz towarów zarówno wąskim, jak i szerokim torem.. Gdy jednak kopalnia się rozrosła, zlikwidowano aktualną stację i tor do Czarnogłowów. Nową stację na trasie Gryfice Stepnica, oraz odnogę toru do fabryki, zbudowano na zachód od wsi. Po wojnie, wznowiono ruch kolejowy pod nazwą Gryficka Kolej Dojazdowa PKP. Likwidacja ruchu pasażerskiego na linii Stepnica - Gryfice nastąpiła w 1977 roku, a tory ostatecznie rozebrano w 2007 roku. Linię Rokita - Czarnogłowy, zlikwidowano już w 1959 roku. Obecnie sporą część linii planuje się wykorzystać, jako część Wojewódzkich Tras Rowerowych, trasy Berlin - Kołobrzeg - planowane uruchomienie do 2030 roku.
SPODOBAŁA CI SIĘ MOJA PRACA ?? SKORZYSTAŁEŚ Z MATERIAŁÓW ?? POSTAW MI KAWĘ - https://buycoffee.to/wiking-turystyka
Na pewno zmotywuje mnie do dalszej pracy. Często również kawka mi pomoże przy tworzeniu nowych i aktualizacji dotychczasowych danych. Do zobaczenia na Szlaku. W sezonie jesienno-zimowo-wiosennym, zapraszam na wspólne "Wyprawy z Wikingiem", podczas których wędrujemy po szlakach Województwa Zachodniopomorskiego i nie tylko.
Masz pytania ? Zadzwoń 501036860 w godz. 10:00-18:00, lub napisz e-mail biuro@wedrujznami.pl .







